Dilinin adına dışardan gah Zazaca gah Dimilki denilen, Ama kendisi kendine Kırmanc diline Kırmancki diyen...
Kırmanc;
Pir'i olan,
Talip olan,
Hak bilen,
Terazi bilen,
12 İmam katarında,
12 İmam orucu tutup, matem bağlayan,
Takvimin bir ayını, Kışın en çetin vakti, Hızır'a ayıran,
Hızır orucu tutup, Güruh-u Naci'ye eren,
Hızır o Helas'a iman eden,
Gağan Ayında, Oruç tutup, Çocukları sevindiren,
Çocukların yamalı torbasını, Toprak damlı evinin, Fakir anbarından,
Yiyeceklerle dolduran, Kal-Kek oyunu oynayıp, Gülen,
Farkında olmadan, Kadim bir tiyatro geleneğine, sahip olan,
Hızır ayı bitti mi, Yılbaşında, İnsanın yaratıldığı, Eskiyi bitiren, Yeniyi getiren,
Dirilişi getiren,
Mart ayında Adır ayında,
Küçük Howtemali,
Büyük Howtemali,
Kara Çarşambayı,
Niyazlar dağıtarak, Çılalar yakarak,
Su kenarında, Ziyaretlerde, Hakka ibadet ederek geçiren,
Güneş doğduğunda, Ya Mıhemmed diyen,
Ay çıktığında Ya Eli diyen,
Bir Dağına Düldül,
Bir pınarına Ana Fatma diyen,
Kewralık yolunda İbrahim'in yolunda,
Musayiplikte Mustafa ile Cebrail'in yolunda olan,
Kurbanı, delil-i Hak, töresi İbrahim ve Munzur'dan kalan,
Tahtını yıkan Bahtını yıkmayan,
Evlad-ı Resul soyuna talip olan,
Bu nedenle toprağına Harde Dewres, Kutsal Topraklar diyen,
Her adımında Hakkı zikir ettiği, Hakkın nurunun sureti, Ziyaretleri olan
Cemlerinde ateş yakılıp tewte girilen,
Bir süpürge sapının dahi Pir elinde thomır olup, dile geldiği,
En kötü günü Kerbela bilen,
Dar ağacında Kerbela diyen,
Ne ulus bilen ne ulusçuluk bilen,
Son sözü " Ewlade Kerbelayime " olan,
Laç Deresi ağıdında " Ewro Roze İmam Uşenu "
" Bugün İmam Hüseyin'in günüdür "
Çarpışın ey yigitler , ölürsek " İmam Hüseyin'in Şefaatine nail oluruz " diyen
Ozanları bulunan,
Bir birine ikrar vermek istedi mi "Desu Di Mihemmed " " On iki Muhammed " deyip pul bırakan,
Yılda en az bir defa evine, Pir'in uğradığı, Rayver'in uğradığı,
Ailece sorgu-sualden geçen,
Pir'in duasının gülbenginin işitildiği, Hanesi olan,
Her sewe yeniye, her cuma gecesi çıla yakan,
Pir'siz Rayver'siz olmayan,
Olursa " şeytan" olur Hakka " asi" olur fikrinde olan,
Ehlibeyt'e tevella, Ehl-i Beyt'e düşmandan teberra eden,
Her evde mutlaka bir teberik bulunan,
Mahkemesi " cemaat "
Jürisi " cemaat "
Hakimi " Pir "
Kararı birlikte veren,
Yargısında " idam cezası " olmayan,
En ağır cezası geçici " tecrit " olan,
Evinin önünde ki, Pir'in koyduğu taş kalktı mı, cezası biten,
Rehabilitasyon merkezli bir ceza hukukuna sahip olan,
Davetiyesi Cennet meyvesi, Cennet'ten sürgün edilen ve Adem'den kalan "Elma" olan,
Ataları için her sene "hayır" veren,
Renga renk kefende toprakla buluşan,
Ahirete inancı olan,
Hak için yaşayan ama Cennet ile Cehennem için yaşamayan,
Ali'nin sırrı Arı'nın sırrına karışmış deyip, bal satmayı günah sayan, balı komşularına dağıtan,
Her sene on iki imam çorbası için kazan kuran,
Dilinin adına dışardan gah Zazaca gah Dimilki denilen,
Ama kendisi kendine Kırmanc diline Kırmancki diyen,
Ne Kürtçe'ye Lehçe olan ne de Kurmanc sözcüğü ile ilgisi bulunan,
Hiç bir sofunun idrak edemediği,
Hiç bir oryantalin anlayamadığı,
Hiç bir ulusalcının anlamak istemediği ve son elli yılda çok aranır ama az bulunur kişi'dir Kırmanc,
Yaşadığı yerdir yaşadığı zamandır Kırmanciye,
İşte Desim'de mana dünyasında Kırmanc kim,
Kırmanciye nedirin tanımı budur, Cihani'ce,
Geri kalan ise bilin ki kim tahrip etti ise onun tanımıdır…
Av.Cihan Söylemez
Dersim/06.11.2016